İstanbul’un tarihi dokusunun önemli bir parçası olan Yerebatan Sarnıcı, mülkiyetine ilişkin hukuki süreçlerin ardından yeniden halkın ziyaretine açıldı. Daha önce İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) yönetimindeyken Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne devredilen sarnıç, bu devir sonrası kamuoyunda gündeme gelmişti.
Yönetim Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne Geçti
Yerebatan Sarnıcı’nın yönetiminin İBB’den alınarak Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne devredilmesine yönelik hukuki süreçte bir karar alındı. Bu karar neticesinde tarihi yapının sorumluluğu Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne geçti.
Yeniden Değerlendirme ve Ziyarete Açılış
2 Haziran’da gerçekleşen devir işleminin ardından İstanbul Bölge İdare Mahkemesi, daha önce aldığı yürütmeyi durdurma kararını ikinci kez tekrar gündemine aldı. Bu durum, sarnıcın Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne devrinin yeniden ele alınacağı anlamına geliyordu. Ancak 3 günlük bir kapalılığın ardından tarihi sarnıç, bugün itibarıyla ziyaretçilerine kapılarını yeniden araladı. Ücretsiz ziyaret imkanları sunulan yapıda, yabancı ziyaretçiler pazar gününe kadar, Türk vatandaşları ise ay sonuna kadar bu tarihi yapıdan ücretsiz olarak yararlanabilecek.
Dava Süreci Detayları
Yerebatan Sarnıcı’nın mülkiyetiyle ilgili süreç, 7 Nisan 2026 tarihinde yapının İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nden alınıp Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı Vakıflar Genel Müdürlüğü adına tescil edilmesiyle başlamıştı. İBB, bu adıma karşı yargı yoluna başvurmuştu. 8 Mayıs 2026 tarihinde İstanbul 8. İdare Mahkemesi, sarnıcın tahliyesine ilişkin idari işlem hakkında yürütmeyi durdurma kararı vermişti. Bu kararın ardından İBB, yapının Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne devredilmesine itirazını sürdürmüştü.
Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün Gerekçeleri
Vakıflar Genel Müdürlüğü avukatları, 5737 sayılı Vakıflar Kanunu’nun 30. maddesi uyarınca geçmişi vakıf olan kültür varlıklarının mazbut vakıflarına devredilmesinin öngörüldüğünü savunmuştu. Bu kapsamda bir taşınmazın değerlendirilmesinin, takdire bağlı olmaktan ziyade vakfiye kayıtları, tapu ve kadastro belgeleri, tarihi haritalar ve arşiv kayıtları gibi somut verilere dayandırıldığını belirtmişlerdi. Genel müdürlük, taşınmazın geçmişteki el değiştirmelerinin kanunun uygulanması açısından önem taşımadığını, Yerebatan Sarnıcı’nın korunması gerekli bir kültür varlığı olarak tescilli olduğunu ve devir için gerekli yasal şartların mevcut olduğunu vurgulamıştı.
Mahkemenin Kararı
Davayı ele alan mahkeme, yürütmenin durdurulması kararının verilebilmesi için işlemin açıkça hukuka aykırı olması ve uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğması şartlarının birlikte gerçekleşmesi gerektiğini hatırlattı. Dosya kapsamındaki incelemelerde bu koşulların sağlanmadığı kanaatine varıldığı belirtilerek, İBB’nin yürütmenin durdurulması talebinin oy birliğiyle reddedildiği ifade edildi. Bu karara karşı itiraz yolu açık bırakılmıştı.
Tahliye Yazısı ve İBB’nin Durumu
Mahkeme kararının ardından, 2 Haziran 2026 tarihinde saat 10.00 itibarıyla Yerebatan Sarnıcı’nın tahliyesi için bir yazı gönderildi. Bu bildirimde İBB, “işgalci” olarak tanımlanmış ve sarnıcın boşaltılmaması durumunda tahliye işleminin re’sen gerçekleştirileceği bilgisi paylaşılmıştı.
Giriş Ücreti Değişikliği
Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne devir girişimi öncesinde, 18 Nisan 2026 tarihinde İstanbul Büyükşehir Belediyesi, Yerebatan Sarnıcı’nın Türk vatandaşları için giriş ücretini 1 liraya indirmişti.
